Жарақаттан кейінгі қалпына келу тек уақытты ғана емес, сонымен қатар дұрыс тәсілді де талап етеді. Реабилитологтың айтуынша, қалпына келтіру кезеңі неғұрлым сауатты ұйымдастырылса, толық сауығып кету және асқынулардың алдын алу мүмкіндігі соғұрлым жоғары болады.
Алғашқы кезеңде, әсіресе жарақаттан кейінгі 1–3 күн ішінде, зақымдалған аймаққа тыныштық беру маңызды. Бұл тіндерге түсетін жүктемені азайтып, ағзаға қалпына келу процесін бастауға мүмкіндік береді. Қажет болған жағдайда бекіткіш таңғыштар, эластикалық бинттер немесе ортездер қолданылады.
Ауырсыну мен ісінуді азайту үшін әр 15–20 минут сайын үзіліспен суық компресс қою ұсынылады. Реабилитолог ескертеді: мұзды теріге тікелей қоюға болмайды — әрқашан мата немесе сүлгі арқылы қолдану қажет.
Ауырсынуды басатын дәрілер дәрігердің ұсынысымен қолданылуы мүмкін. Ісінуді азайту үшін аяқ-қолды жоғарырақ ұстау және алғашқы күндері жүктемеден аулақ болу пайдалы.
Ауырсыну басылған соң біртіндеп қозғалыстарды бастау маңызды. Реабилитолог жұмсақ, ауырсыну тудырмайтын қозғалыстардан бастауды ұсынады — бұл буынның қозғалысын қалпына келтіруге және сіресудің алдын алуға көмектеседі.
Жаттығулар жеке таңдалып, біртіндеп орындалады. Негізгі мақсат — күшті, икемділікті және үйлесімділікті қалпына келтіру. Басты қағида — тұрақтылық пен бірізділік, кенет жүктемелерсіз.
Қажет болған жағдайда қалпына келуді жеделдететін әдістер қолданылады: ультрадыбыс, магниттік терапия, лазер, электрлік стимуляция және басқа да тәсілдер. Реабилитолог оңтайлы бағдарламаны жеке түрде анықтайды.
Жедел кезең өткен соң емдік массаж жақсы көмектеседі — ол қан айналымын жақсартады, бұлшықет кернеуін азайтады және қалпына келуді тездетеді. Кей жағдайларда жұмсақ мануалды терапия әдістері қолданылады.
Құлағаннан немесе ауыр соғылулардан кейін көп адамдарда қайта жарақат алудан қорқу пайда болады. Психологпен жұмыс, тыныс алу әдістері және біртіндеп әдеттегі белсенділікке оралу үрейді азайтуға көмектеседі.
Реабилитолог бұлшықет корсетін нығайтуға, тепе-теңдік пен үйлесімділікті жаттықтыруға кеңес береді — бұл әсіресе егде жастағы адамдар үшін маңызды. Сондай-ақ тұрмыста және дене белсенділігі кезінде қозғалыстың қауіпсіз техникасын меңгеру қажет.
Реабилитация кезеңі бойында прогресті үнемі бақылау маңызды. Мамандар қажет болған жағдайда бағдарламаны түзетіп, науқастың жағдайына сәйкес жаңа кезеңдерді анықтайды.
*Бейнежазба Қазақстан Республикасы, Астана қаласындағы Ұлттық балаларды оңалту орталығында түсірілді
Ұлттық балаларды оңалту орталығы
Астана қаласы, Тұран даңғылы, 36
511-544 (қабылдау бөлмесі)
511-565 (жедел қабылдау)
8 (7172) 267-107 (Call-орталық)
511-555, 511-612, 87085036573 (тіркеу бөлімі)
87007530309 (тек WhatsApp тіркеу)
kense@nccr.kz
https://youtu.be/ELSaukFCLew
ДМТ Astana Tourism